|
Çocuklarda altını ıslatma 1-ilerleyen yaşla birlikte çocukta kaygıya yol açar. Toplumda içine kapanık veya tam tersi vurdumduymaz insanlar haline gelebilirler. Kişilik bozukluklarına yol açabilir. Lütfen çocuklarımıza lakabı takarak onları hem aile içinde hem de başkalarının önünde rencide etmeyiniz. Siz hiç altı ıslak olarak yattınız mı? Veya altınızı ıslatsalar yatakta kaç saat geçirirdiniz. 15 yaşına kadar altını ıslatan bir çocuğunuz olsa;·Evlenme çağında olsa müstakbel kocasına söyler miydiniz? Veya askere gidecek olsa sizde kaygılanır mıydınız? Daha kötüsü kızınızı evlendirdiniz. Bir kaç ay sonra oğlan tarafı gelse dese ki;
Dünür kızımızın sizinde bildiğiniz üzere altını ıslatma problemi vardı. Bir dedik iki dedik olmadı, doktora götürdük. Yapılan usg' de bir böbreğinin olmadığı diğer böbreğinin de normalden oldukça büyük olduğu söylense ne hissederdiniz. Tabii ki yerin dibine girerdiniz. Doktor sizinle görüşse; bu kız 5-6 yaşlarındayken altını ıslatıyor diye doktora götürseydiniz her iki böbreği de kurtarabilirdik dese bin kat yerin dibine geçseniz bile vicdanınızın sesini hafifletebilir miydiniz? (bu anlatılanlar sadece gerçekten ibarettir.)
2-Yukarda ki örnekte olduğu gibi çok sık görülen önemli bir sağlık problemidir.
3-çocuklar tuvalet alışkanlığını nez aman kazanırlar?
1-2 yaşları içinde kakasının geldiğini belli ederler; ya bunu mimik veya hareketleriyle yada sözlü olarak yaparlar. Ama genelde iki yasında bunu kazanırlar. İdrar alışkanlığını da yine bu dönemlerde kazanırlar. Yalnız arada bir kaçırdıkları olur. Bundan sonraki süreçte gündüz idrarını tutmanın yanı sıra, gecede kuru kalmanın kazanılması gelir. Bu süreç yaklaşık 6 yaşına kadar devam eder. Eğer bu süreden sonra hala gece altını ıslatma devam ediyorsa; pirimer enüezis noktürna olarak adlandırılır. Araştırılması gereken bir sağlık sorunudur.
4-Eğer çocuğunuz tuvalet alışkanlığını (diyelim ki 2 yaşında ) kazanmış ancak 6ay 1 sene geçtikten sonra altını ıslatmaya başlamışsa; sekonder enürezis noktürna olarak tarif edilir. Bir an önce doktora gitmelidir.
5-Bu hastalara yaklaşmak sabır ister. Kendilerine öz güvenleri kazandırılmalıdır. Gerekirse pisikiyatristten yardım istenmelidir.
6-Çocuğunuzun özellikle 2 yaş döneminde henüz tuvalet alışkanlığını öğrenirken müşvik yaklaşınız. Altını bezlemeden serbestçe dolaştırınız. Hiç bir zaman zorlamayınız, ödüllendiriniz. 7-unutmayın çocuğunuzun ebeveynlerine karşı kullanacağı önemli bir silah: - üzerime gelmeyin bırakırım haaaaa!!!!!!!- gibi.
8-ayda sadece 1-2 kez idrar kaçırıyorsa buna hastalık denemez, ancak çocuk gözlemlenmelidir.
9-bazen aile içinde denirki, onun dayısıda 12 yaşına kadar kaçırırdı, halasına çekmiş oda altını ıslatırdı gibi yaklaşımlar. İşin ciddiyetinden uzak söylemlerdir. Sadece zaman kaybettirir.
10-çocuk 6 yaşına gelmiş hala gece altını bezliyorsunuz. Sakın yapmayın.- iyide doktorum yatak döşek batıyor bu kış vakti kim yıkayacak.- haklısınız bir doktora başvurunuz.
Ne zaman bunu hastalık olarak görüp doktora başvuralım?
1-Çocuğunuz 5 yaşını bitirdiği halde hala altını ıslatıyorsa uzman görsün
2-günde 2 litreden fazla(10 su bardağından fazla) su içiyor ve her yarım saatte bir idrara çıkıyorsa uzman görsün.
3-çocuk idrar yaptığında ağlıyor veya pipisin ucunun yandığını söylüyorsa uzman görsün.
4-çocuğunuz bebekliğinden beri fışkırtarak idrarını yapamıyorsa veya yaşlı insanlar gibi önüne işiyorsa dikkat acil durumdur. Uzman görsün.
Ne yapalım?
1-gece altını ıslatıyor diye bezleme!
2-gece uykuda baygın gibidirler ağır uykuları vardır. Altının ıslandığını fark etmezler. Mutlaka uykuya daldıktan 1 saat sonra tuvalete kaldırınız.
3-gün içinde idrar söktürücü özelliğe sahip; kakao, kahve, çay, kola, çikolata ve özellikle uyarıyorum. İçinde ne olduğu belli olmayan meyve suyu niyetine satılan ürünleri tüketmeyiniz. İçlerinde idrar söktürücü kimyasallar bulunmaktadır.
4-kesinlikle su içme gündüz vaktine kaydırılmalı akşam aşırı su alımı böylece engellenmeli.
5-yaklaşık 1 aylık süreyle her gece ıslak/kuru kaldığı süreler belirlenip kuru kalınan günlerde ödüllendirmeye gidilmelidir. Cezalandırma yok!!!!!!
6-tuvalet eğitimi verilmelidir!.idrar kaçırma bahsinde sunulacaktır. İdrar kaçırma: Altını ıslatmayla aynı şey demek değildir. Altını ıslatmada bolca genellikle farkında olmamakla ilişkilidir.
İdrar kaçırma(inkontinans): bu olgu, her zaman alttaki nedenin aydınlatılması için uzman yardımı gerektirir.
1-Çocuğunuz oyuna dalıp idrarını geciktiriyor mu,
2-okuldan gelirken, kapının önünde eğilmiş topuklarının üzerinde mi oturuyor. Ayaklarını mı çaprazlıyor. Bunu sürekli yaparken görüyor musunuz? Yoksa oyun oynarken, televizyon seyrederken, tuvalete gitmek yerine, bunumu alışkanlık mı edindi. Bu hareketlerle bize neyi anlatmak istiyor. Evet, bu kötü bir alışkanlıktır ve hemen terk edilmesi gerekir.
3-çocuğumuz karnının ağrıdığını söylüyor. Hızla tuvalete koşuyor ne yazık ki tuvalete varmadan bir kısmını kaçırmış oluyor. Ve bu olay devam edip gidiyorsa( terminoloji: urgence, urgency inkontinans) bu olayda iki şey önemlidir.
A-Altta yatan bir idrar yolu enfeksiyonunun habercisidir.
B-Sidik torbasının düzensiz çalışmasının delilidir.
4-Doktor amca tuvalete gidiyorum idrarımı ıkınıyor gibi yapıyorum. Zorlanıyorum. Kabız gibi oluyorum. Bu olaylar sidik torbası kapağının uygunsuz çalışmasını gösterir. (sevgili okurlar size saygımdan dolayı anlaşılmaz kelimelerle olayı anlatmaktan kaçınıyorum. Ancak bide Latincesini isteriz diyenler için mesane boynu disfonksiyonu yada sifinkter dissinerjizmi.) Uzmana gidilecek
5-Doktor amca tuvalete gidiyorum ancak kesik kesik idrarımı yapıyorum ve tam boşalamadığımı hissediyorum. Yine mesane ve kapakla ilgili bir problem vardır. Uzmana gidilecek
doktora gidelim ancak bizler evde ne yapabiliriz diyorsanız;
1-Çocuğunuzun düzenli aralıklarla tuvalete gitmesini sağlayınız.
2-Kesinlikle idrarını bekletmesine müsaade etmeyiniz. Manevraları(çömelme, makas ve topuğunun üstüne oturma gibi....) Gördüğünüzde hemen tuvalete gitmesi gerektiğini ifade ediniz. Kapakla ilgili bir problem vardır. Uzmana gidilecek
doktora gidelim ancak bizler evde ne yapabiliriz diyorsanız;
1-Çocuğunuzun düzenli aralıklarla tuvalete gitmesini sağlayınız.
2-kesinlikle idrarını bekletmesine müsaade etmeyiniz. Manevraları(çömelme, makas ve topuğunun üstüne oturma gibi....) Gördüğünüzde hemen tuvalete gitmesi gerektiğini ikaz ediniz.
3-günün belli saatlerinde tuvalet ihtiyacı olmasa bile tuvalete gönderiniz. Sanki idrarı gelmiş gibi otursun yapmaya çalışsın. Gün içinde tekrarlanabilir.
4-alaturka(zemin) tuvalet kullanınız. İşeme bittikten sonra içinden 20 ye kadar yavaş yavaş saydıktan sonra kalkacak
5-ayakta işemeyi yasaklayınız. Zira mesanenin tam olarak boşalmasını sağlayamazsınız!!!!!!!!!!
6-kız çocukları tuvaletten sonra bir kaç damla iç çamaşırında idrar kaçtığını ifade ederse, ala franga(oturmalı) tuvalete ters oturtarak işetilmelidir. Bu olay çok görülen ilk işeme esnasında vajen' e kaçan idrarın geri çıkmasından oluşur.
7-tuvalette oturunca mutlaka tam olarak bacaklarını açmalıdır(kurbağa pozisyonu veya ağa oturuşu). Önce tedbir sonra takdir. Sağlıcakla kalınız.
Dr. Cenap Erkan KARAKURT Not : Sitenin tüm hakları saklıdır. İzinsiz kullanılamaz. |
